Full Stack چیست و به چه کسی برنامه نویس فول استک میگویند؟

در مقالات قبلی درباره برنامه نویسی، طراحی وب، برنامه نویسی وب و مفاهیم مختلف صحبت کردیم و به سوالات بسیاری پاسخ دادیم. در این مقاله و فایل ویدئویی میخواهیم درباره‌ی فول استک یا Full Stack صحبت کنیم و یاد بگیریم که Full Stack چیست . در این مقاله با من همراه باشید.

Full Stack چیست

اگر به دنبال یک پاسخ خیلی ساده ولی کاربردی برای سوال Full Stack چیست هستید، فیلم زیر را مشاهده کنید

مقدمه

اگر بخواهید درباره‌ی Full Stack یا برنامه نویس Full Stack بدانید و به پاسخ سوال Full Stack چیست برسید، خیلی خوب است که قبل از آن، با فرانت اند و بک اند آشنایی داشته باشید. پیشنهاد میکنیم اگر با این مباحث آشنایی ندارید، حتما مقالات زیر را مطالعه کنید.

Front End چیست و به چه کسی برنامه نویس فرانت اند میگویند؟

Back End چیست و به چه کسی برنامه نویس بک اند میگویند؟

بعد از مطالعه و مشاهده‌ی مطالب بالا، حالا میتوانید ادامه‌ی این مطلب را مطالعه بفرمایید.

همه چیز درباره برنامه نویس فول استک یا Full Stack Developer

همانطور که گفتیم، در دنیای طراحی سایت،‌ گروهی از افراد هستند که چیزهایی که کاربر میبیند را طراحی و کدنویسی میکنند و گروهی دیگر هستند که روی پشت صحنه (Back End) متمرکز میشوند و کدهای سمت سرور را مینویسند.

اما یک گروه دیگر نیز از برنامه نویسان سمت وب وجود دارد که مارا به پاسخ سوال Full Stack چیست می‌رساند:

در دنیای طراحی و برنامه نویسی وب، اشخاصی هستند که هم طراحی وب را انجام میدهند و هم به برنامه نویسی وب مسلط هستند. در واقع این افراد اشخاصی هستند که به تنهایی میتوانند یک پروژه‌ی تقریبا بزرگ را به پایان برسانند. به این افراد برنامه نویس Full Stack میگویند.

عبارت بالا شاید بتواند یک تعریف خیلی ساده برای برنامه نویس Full Stack باشد. برنامه نویس فول استک، همانطور که از واژه‌ی Full پیداست، همه مهارت‌های لازم برای انجام یک پروژه را دارد. به این معنا که:

یک برنامه نویس فول استک، هم میتواند ظاهرهای بسیار خوبی را برای سرویس های آنلاین طراحی کند و هم میتواند برنامه نویس سمت سرور خوبی باشد.

یک مثال برای جواب دادن به سوال Full Stack چیست

همانطور که در مقالات دیگر مثال‌های متعددی زدیم، وقتی میخوایم یک سرویس آنلاین را طراحی و برنامه نویسی کنیم، حداقل به ۲ فرد نیاز داریم:

• یک شخص که بتواند ظاهر سایت را با تکنولوژی هایی مثل HTML, CSS, Javascript و… طراحی کند.
• و شخص دومی که بتواند کدهای بک اند و سمت سرور را با زبانی مثل PHP بنویسد و به پایگاه داده (دیتابیس) متصل شود و اطلاعات را از دیتابیس بخواند و اطلاعات جدید را وارد آن کند.

همانطور که گفتیم، هرکدام از این افراد، یک تخصص دارند و برای ساخت یک سایت، به ۲ فرد نیاز داریم.

اما در دنیای طراحی و برنامه نویسی وب اشخاصی هستند که به دلیل تجربه بالا در هرکدام از قسمت‌های Front End و Back End، میتوانند هر دو بخش ظاهر و سرور یک وبسایت را طراحی و برنامه نویسی کنند. برنامه نویسان Full Stack کسانی هستند که به تنهایی برای ساخت یک سرویس آنلاین خوب، کافی هستند و میتوانند یک نفره یک پروژه‌ی تقریبا بزرگ را مدیریت کنند.

آیا واقعا میتوان یک برنامه نویس فول استک واقعی بود؟

اما در پاسخ به سوال Full Stack چیست باید حواسمان به این نکته باشد که اگر مثلا ما میتوانیم هم با HTML-CSS کد بزنیم و هم PHP میدانیم، به این معنا نیست که از الان میتوانیم به خودمان یک Full Stack بگوییم.

یک برنامه نویس Full Stack شخصی است که مدت زیادی درگیر طراحی وب بوده است و بعد از آن نیز مدت زیادی خود را درگیر برنامه نویسی وب با یک زبان برنامه نویسی سمت سرور کرده است و به تمام پیچ و خم ها و نکات هر ۲ دنیای طراحی سایت واقف است.

معمولی کسی میتواند یک برنامه نویس Full Stack باشد که چندین سال سابقه‌ی کار در هر ۲ زمینه‌ی طراحی وب و برنامه نویسی وب را داشته باشد و به این راحتی‌ها نمیتوان در همان چند ماه ابتدای برنامه نویس بودمان، به خودمان یک Full Stack Developer بگوییم.

علاوه بر این، در پاسخ به سوال Full Stack چیست ، باید حواسمان به این نکته هم باشد:

یک برنامه نویس Full Stack علاوه از تسلط بر طراحی و برنامه نویسی وب، باید بتواند یک پیدا کننده‌ی مشکل حرفه‌ای (Debuger) باشد. همچنین باید توانایی بسیار خوبی در مدیریت سرور داشته باشد و همچنین از مدیریت پروژه نیز اندکی بداند. صرفا دانستن HTML,CSS,PHP, MySQL نمیتواند شما را یک برنامه نویس Full Stack کند!

در انتهای این مقاله‌ درباره مهارت های یک Full Stack Developer بیشتر صحبت خواهیم کرد.

آیا Full Stack Developer ها همه‌کاره و هیچ‌کاره هستند؟

تا الان به یک پاسخ خوبی درباره‌ی سوال Full Stack چیست رسیدیم. اما الان ممکن است این سوال برایتان پیش بیاید:

آیا میتوان هم طراحی وب را انجام داد و هم به برنامه نویسی آن مسلط شد و در کنار آن کلی مهارت دیگر مثل کار و مدیریت سرور، مدیریت پروژه و… را نیز دارا بود؟

و شاید با خودتان فکر کنید که کسی که همه‌ی این چیزها را میداند، اصطلاحا اقیانوسی به عمق ۱ سانتی متر است و درباره‌ی هرکدام از این مباحث یک دانش سطحی دارد.

در خصوص پاسخ به این سوال، باید چند نکته را بررسی کنیم:

Full Stack کارها با تجربه هستند

این نکته‌ی خیلی مهمی است که حتما باید آن‌را در نظر بگیریم و حواسمان به آن باشد. برنامه نویسان Full Stack همانطور که گفتیم افراد بسیار با تجربه ای هستند و در هرکدام از زمینه های طراحی وب و برنامه نویسی وب، حداقل مدت ها (شاید چندین سال) فعالیت داشته اند.

بسیار از طراحان و برنامه نویسان وب که حرفه‌ای هستند و عمق داستان را میدانند، از اینکه خودشان را یک برنامه نویس Full Stack بخوانند میترسند و از عنوان کردن اینکه «من یک برنامه نویس Full Stack هستم» ترس دارند. زیرا تبدیل شدن به یک برنامه نویس Full Stack، کاری زمان بر است و حاصل تجربیات چندین ساله‌ی شما خواهد بود.

پس به راحتی و صرفا به دلیل دانستن HTML, CSS, Javascript, PHP, MySQL و… نمیتوانید به خودتان یک برنامه نویس فول استک بگویید. ماجرا خیلی پیچیده تر از این حرف‌هاست 🙂

اما نهایتا …

در پاسخ به سوال Full Stack چیست ، باید این را بپذیریم که نهایتا هر فرد، بالاخره در یکی از زمینه‌های طراحی وب یا برنامه نویسی وب، قوی تر از آن یکی است.

من دوستان برنامه نویس Full Stack زیادی دارم و با برنامه نویسان Full Stack بسیار زیادی نیز همکاری داشته ام. اما آن‌ها نهایتا در یکی از زمینه‌ها قوی تر بوده‌اند. به این معنا که:

• یا طراحان وب بهتری بودند، یعنی قسمت هنری مغزشان فعال‌تر بود و میتوانستند رابط های کاربری (UI) بسیار حرفه‌ای و چشم نوازی طراحی کنند.
• یا برنامه نویسان سمت سرور فوق العاده‌ای بودند و بخش منطقی مغزشان فعال تر بوده است و میتوانستند منطق‌ها و الگوریتم های بسیار پیچیده و کدهایی بسیار تمیز بنویسند.

یعنی هرچقدر فرد هم یک Full Stack Developer باشد،‌ باز هم در یکی از زمینه‌های طراحی وب یا برنامه نویسی وب قوی تر است و یکی از نیم کره‌های مغز او بهتر کار میکند. برای مثال ممکن است یک فرد یک برنامه نویس Full Stack باشد و هم طراحی وب فوق العاده ای انجام دهد و هم برنامه نویس سمت سرور بسیار خوبی باشد، اما نهایتا خود آن فرد هم میداند که در یکی از این زمینه‌ها حرفه‌ای تر و بهتر است.

مهارت‌های یک برنامه نویس فول استک (Full Stack)

در پاسخ به سوال Full Stack چیست‌ ، خیلی خوب است که بدانیم یک برنامه نویس فول استک، چه مهارت‌هایی باید داشته باشد. در ادامه‌ یک لیست بسیار ساده را میبینیم که یک برنامه نویس Full Stack باید به آن‌ها تسلط کامل داشته باشد و نیز تجربه‌ی بسیار خوبی در کار با هرکدام از آن‌ها داشته باشد تا بتواند یک Full Stack Developer واقعی باشد.

• طراحی وب
• طراحی رابط کاربری
• برنامه نویسی وب
• کار با پایگاه داده
• هاست و سرور
• توانایی کار با API ها (API چیست و چرا مهم است)
• آشنایی با Version Controll System ها
• توانایی مدیریت پروژه‌های نرم افزاری

یک برنامه نویس فول استک باید طیف گسترده‌ای از مهارت‌ها را برای پوشش تمام جنبه‌های توسعه نرم‌افزار دارا باشد. این مهارت‌ها شامل برنامه‌نویسی فرانت‌اند، بک‌اند، و کار با دیتابیس‌ها و سایر ابزارهای کاربردی می‌شود.

در بخش فرانت‌اند، برنامه نویس فول استک باید به زبان‌هایی مانند HTML، CSS و JavaScript مسلط باشد. همچنین آشنایی با فریمورک‌هایی مثل React، Angular یا Vue.js بسیار حیاتی است تا بتواند رابط کاربری تعاملی و کاربرپسند ایجاد کند.

در بخش بک‌اند، آگاهی از زبان‌هایی مانند Python، Node.js، Java یا Ruby اهمیت دارد. برنامه نویسان فول استک همچنین باید توانایی کار با فریمورک‌های بک‌اند مثل Django، Express یا Spring را داشته باشند. این بخش شامل توسعه و مدیریت API‌ها، منطق کسب‌وکار و پردازش داده‌ها است.

مدیریت دیتابیس‌ها یکی دیگر از مهارت‌های کلیدی است. برنامه نویسان فول استک باید با دیتابیس‌های SQL مثل MySQL، PostgreSQL و همچنین NoSQL مثل MongoDB آشنا باشند. آن‌ها باید بتوانند داده‌ها را ذخیره، بازیابی و مدیریت کنند.

علاوه بر این، آشنایی با ابزارهای مدیریت نسخه مثل Git، محیط‌های DevOps، و مفاهیم Containerization با استفاده از Docker از جمله مهارت‌های ضروری برای یک برنامه نویس فول استک به شمار می‌رود. این مهارت‌ها به آن‌ها امکان می‌دهد پروژه‌ها را به‌صورت کارآمد مدیریت و توسعه دهند.

تفاوت برنامه نویس فول استک با دیگر انواع برنامه نویسان

برنامه نویس فول استک، فرانت‌اند و بک‌اند سه نقش اصلی در توسعه نرم‌افزار هستند که هر یک دارای وظایف و مهارت‌های خاصی می‌باشند. تفاوت‌های کلیدی میان این نقش‌ها می‌تواند به تعریف وظایف و توانایی‌های آن‌ها کمک کند.

برنامه نویس فرانت‌اند تنها بر روی بخش قابل مشاهده و تعاملی نرم‌افزار کار می‌کند. این افراد مسئول طراحی و پیاده‌سازی رابط کاربری با استفاده از زبان‌هایی مانند HTML، CSS و JavaScript هستند. آن‌ها از فریمورک‌هایی مثل React یا Angular استفاده می‌کنند تا تجربه کاربری روان و کاربرپسندی ایجاد کنند. برنامه نویسان فرانت‌اند به زیبایی و عملکرد کاربرپسند اهمیت می‌دهند.

در مقابل، برنامه نویس بک‌اند تنها با بخش سرور و منطق کسب‌وکار سروکار دارد. این افراد به زبان‌هایی مثل Python، Node.js، Java یا Ruby مسلط هستند و وظیفه پردازش داده‌ها، مدیریت دیتابیس‌ها و توسعه API‌ها را بر عهده دارند. برنامه نویسان بک‌اند به نحوه تعامل سرور با دیتابیس و انتقال اطلاعات بین بخش‌های مختلف تمرکز می‌کنند.

اما برنامه نویس فول استک هر دو بخش فرانت‌اند و بک‌اند را پوشش می‌دهد. او نه تنها بر روی طراحی و توسعه رابط کاربری مسلط است، بلکه می‌تواند به صورت کامل با سرور، دیتابیس و منطق پشت سیستم نیز کار کند. این توانایی درک کامل از تمامی مراحل توسعه نرم‌افزار به او این امکان را می‌دهد که پروژه‌های پیچیده را به‌تنهایی مدیریت کند و سرعت و کارایی را افزایش دهد.

مزایای استخدام یک برنامه نویس فول استک برای کسب‌وکارها

استخدام یک برنامه نویس فول استک مزایای زیادی برای کسب‌وکارها دارد که می‌تواند به بهبود فرآیندهای توسعه و کاهش هزینه‌ها کمک کند. یکی از مهم‌ترین مزایا این است که برنامه نویسان فول استک توانایی کار بر روی هر دو بخش فرانت‌اند و بک‌اند را دارند. این انعطاف‌پذیری به شرکت‌ها اجازه می‌دهد تا به جای استخدام چندین برنامه نویس با تخصص‌های مختلف، تنها یک فرد را برای مدیریت کامل پروژه‌های نرم‌افزاری استخدام کنند.

برنامه نویسان فول استک به دلیل درک جامع از ساختارهای کلی پروژه، می‌توانند به‌سرعت بین بخش‌های مختلف سوئیچ کنند و در زمان بروز مشکلات فنی، راه‌حل‌های کارآمدتری ارائه دهند. این توانایی موجب افزایش بهره‌وری و کاهش زمان توسعه می‌شود.

علاوه بر این، استخدام یک برنامه نویس فول استک می‌تواند به کاهش هزینه‌ها کمک کند، زیرا به جای استخدام چندین فرد برای بخش‌های مختلف پروژه، تنها یک نفر می‌تواند تمامی مراحل توسعه را پوشش دهد. همچنین، وجود یک برنامه نویس فول استک در تیم به بهبود هماهنگی میان بخش‌های فرانت‌اند و بک‌اند کمک کرده و باعث ایجاد یکپارچگی بیشتر در پروژه‌های نرم‌افزاری می‌شود.

در نتیجه، کسب‌وکارها با استخدام برنامه نویسان فول استک، از کارآمدی بیشتر، کاهش هزینه‌ها و یکپارچگی پروژه‌ها بهره‌مند می‌شوند.

چالش‌های برنامه نویسان فول استک

برنامه نویسان فول استک با چالش‌های متعددی مواجه هستند که می‌تواند تأثیر زیادی بر کارایی و کیفیت پروژه‌های نرم‌افزاری داشته باشد. یکی از چالش‌های اصلی، مدیریت پروژه‌های بزرگ است. به دلیل گستردگی و پیچیدگی این پروژه‌ها، برنامه نویسان فول استک ممکن است با بار کاری سنگینی مواجه شوند و نیاز به مدیریت زمان و اولویت‌بندی دقیق داشته باشند.

همچنین، هماهنگی بین بخش‌های فرانت‌اند و بک‌اند یکی دیگر از چالش‌هاست. این هماهنگی نیازمند درک عمیق از هر دو سمت پروژه و توانایی حل مشکلات مربوط به تعامل میان این دو بخش است. در صورت بروز مشکلات در ارتباطات بین این بخش‌ها، ممکن است کیفیت نرم‌افزار تحت تأثیر قرار گیرد.

علاوه بر این، تغییرات سریع در فناوری‌ها و ابزارهای توسعه نیز به چالش دیگری تبدیل شده است. برنامه نویسان فول استک باید همواره در جریان آخرین روندها و تکنولوژی‌ها باشند تا بتوانند پروژه‌های خود را به‌روز و کارآمد نگه دارند.

در نهایت، استرس ناشی از انتظار برای ارائه نتایج سریع و با کیفیت می‌تواند به فشار روانی برای برنامه نویسان فول استک منجر شود. این چالش‌ها نیازمند مهارت‌های مدیریتی و فنی قوی هستند تا برنامه نویسان بتوانند به بهترین نحو ممکن با آن‌ها مقابله کنند.

آموزش و مسیر یادگیری برای تبدیل شدن به یک برنامه نویس فول استک

برای تبدیل شدن به یک برنامه نویس فول استک، مسیر یادگیری باید به گونه‌ای باشد که هم مهارت‌های فرانت‌اند و هم بک‌اند را به طور جامع پوشش دهد. شروع این مسیر معمولاً با یادگیری اصول اولیه فرانت‌اند، مانند HTML، CSS و JavaScript است. تسلط بر یکی از فریمورک‌های جاوااسکریپت مانند React، Vue.js یا Angular برای توسعه رابط‌های کاربری پیشرفته ضروری است.

در مرحله بعد، یادگیری بخش بک‌اند اهمیت پیدا می‌کند. زبان‌های برنامه‌نویسی مانند Node.js، Python یا Java برای توسعه سمت سرور بسیار کاربردی هستند. همچنین آشنایی با فریمورک‌های بک‌اند مثل Express (برای Node.js)، Django (برای Python) یا Spring (برای Java) از اهمیت بالایی برخوردار است. علاوه بر این، مهارت در مدیریت دیتابیس‌ها مانند MySQL، MongoDB یا PostgreSQL برای ذخیره و مدیریت داده‌ها ضروری است.

برای یادگیری این مهارت‌ها، منابع زیادی در دسترس هستند. دوره‌های آنلاین در پلتفرم‌هایی مثل Udemy، Coursera و Codecademy می‌توانند مسیر یادگیری شما را سریع‌تر کنند. همچنین سایت‌هایی مانند freeCodeCamp منابع رایگان و پروژه‌های عملی برای تمرین ارائه می‌دهند.

علاوه بر دوره‌های آموزشی، انجام پروژه‌های واقعی و مشارکت در پروژه‌های متن‌باز کمک می‌کند تا مهارت‌های برنامه نویسی خود را بهبود دهید و درک بهتری از چالش‌های دنیای واقعی به دست آورید. در نهایت، یادگیری مستمر و به‌روز ماندن با فناوری‌های جدید برای موفقیت به عنوان یک برنامه نویس فول استک بسیار حیاتی است.

آینده شغلی برنامه نویسان فول استک

آینده شغلی برنامه نویسان فول استک بسیار روشن و پرتقاضا است. با گسترش روزافزون فناوری‌های وب و اپلیکیشن‌های موبایل، شرکت‌ها به دنبال افرادی هستند که توانایی کار بر روی تمام جنبه‌های توسعه نرم‌افزار را داشته باشند. برنامه نویسان فول استک به دلیل توانایی در پوشش هر دو بخش فرانت‌اند و بک‌اند، گزینه‌ای ایده‌آل برای شرکت‌ها به شمار می‌روند.

روند رو به رشد استارتاپ‌ها و کسب‌وکارهای کوچک نیز یکی از عوامل اصلی افزایش تقاضا برای این متخصصان است. این کسب‌وکارها معمولاً منابع محدودی دارند و ترجیح می‌دهند یک برنامه نویس فول استک را استخدام کنند که بتواند تمامی جنبه‌های توسعه یک محصول را مدیریت کند. همچنین، شرکت‌های بزرگ‌تر نیز به دلیل کاهش هزینه‌ها و افزایش بهره‌وری، تمایل دارند از برنامه نویسان فول استک بهره‌مند شوند.

با توجه به این که فناوری‌های جدید به سرعت در حال تغییر هستند، برنامه نویسان فول استک که به‌روز باشند و مهارت‌های خود را به‌طور مداوم بهبود دهند، در بازار کار از فرصت‌های شغلی فراوانی برخوردار خواهند بود. در نتیجه، آینده شغلی این حرفه بسیار پررونق و با افزایش تقاضا همراه است.

در نهایت

در دنیای امروز که فناوری به سرعت در حال تغییر و توسعه است، نقش برنامه نویسان فول استک به یکی از مهم‌ترین و پرتقاضاترین موقعیت‌های شغلی تبدیل شده است. توانایی آن‌ها در کار بر روی هر دو بخش فرانت‌اند و بک‌اند، همراه با مهارت‌های دیتابیس و ابزارهای توسعه، باعث شده تا شرکت‌ها به دنبال این متخصصان چندمنظوره باشند.

برنامه نویسان فول استک می‌توانند با ارائه راه‌حل‌های جامع و کارآمد، به بهبود بهره‌وری و کاهش هزینه‌ها کمک کنند. همچنین، با توجه به رشد روزافزون استارتاپ‌ها و نیاز به توسعه سریع محصولات، تقاضا برای این نقش همچنان در حال افزایش است.

در نهایت، تسلط بر مهارت‌های فول استک یک مسیر شغلی پررونق و پر از فرصت‌های شغلی جدید را برای علاقه‌مندان به توسعه نرم‌افزار فراهم می‌کند.

در این مقاله و فایل ویدئویی سعی کردیم به سوال Full Stack چیست پاسخ دهیم. نظر شما چیست؟ طراح وب بودن بهتر است؟ یا برنامه نویس بودن؟ یا تبدیل شدن به یک Full Stack Developer؟ کدام یک آسان تر است؟